نمایش تکی

همایش آموزشی دیابت پیشگیری و کنترل زخم و عفونت ها

- تاریخ انتشار 14:07 1397/04/27  

بنیاد بین المللی پیشگیری و کنترل دیابت ایرانیان با همکاری انجمن ملی توسعه سلامت مهر پارسی پیرو اهداف آموزشی خود اقدام به برگزاری همایش آموزشی " دیابت، پیشگیری و کنترل زخم ها " نمود. 

در این دوره از همایش های بنیاد دیابت که با سخنرانی دکتر فرهاد رجب پور صنعتی مدیر آموزش و درمان بنیاد بین المللی پیشگیری و کنترل دیابت ایرانیان برگزار شد عواملی چون اصول پیشگیری از ایجاد زخم،  مراقبت از زخم ها تا مرحله بهبود، اصول و روشهای کنترل و نیز کنترل قند خون در افراد دیابتی و ... مطرح نمود.

دکتر رجب پور در این همایش ضمن تاکید بر رعایت بهداشت فردی و پیشگیری مجدانه در افراد مبتلا به دیابت  اختلال عروقی زمینه ساز بروز زخم در پای فرد مبتلا به دیابت دانستگفت :

با توجه به اینکه کف پا دورترین قسمت بدن از قلب است و نسبت به دیگر بافت های بدن خون کمی دریافت میکند. به همین علت است که در هوای سرد اولین جایی از اندام که سرد میشود پا است. 

بیماری دیابت در بلند مدت موجب کم شدن جریان خون در همه بدن میشود ولی این مشکل در پا بیشتر از جاهای دیگر خودش را نشان میدهد. همین امر موجب میشود که زخم هایی که بطور مرتب در اثر آسیب های محیطی در پای همه افراد ایجاد میشوند ولی بسرعت خوب میشوند در پای این افراد خوب نشود چون بهبود زخم به مواد غذایی و اکسیژن نیاز دارد که از راه خون به بافت ها میرسد.

میکروب ها هم زمینه را مساعد دیده و بر روی زخم ایجاد شده شروع به فعالیت کرده و عفونت ایجاد میکنند. به علت کاهش جریان خون پا گلبول های سفید هم کمتر به محل زخم رفته و دفاع ایمنی بافت کم میشود. خود بیماری دیابت هم بطور کلی دفاع ایمنی بدن را کاهش میدهد. این امر موجب گسترش عفونت در زخم و تاخیر در بهبود آن میشود.

مدیر آموزش بنیاد بین المللی پیشگیری و کنترل دیابت ایرانیان ضمن بیان اینکه در دیابت کاهش حس به علل اختلال در عملکرد اعصاب محیطی وجود دارد تصریح کرد:

 مشکل دیگر افراد دیابتی اختلال در کارکرد اعصاب محیطی است که موجب کم شدن حس لمس در پای آنها میشود. این کاهش حس موجب خشکی و ایجاد شکاف هایی در پوست شده که زمینه را برای ایجاد زخم فراهم میکند. از طرف دیگر بیمار به علت کاهش حس کمتر متوجه آسیب های محیطی میشود. مثلا پا بدون اینکه شخص متوجه شود در مجاورت شی داغ قرار گرفته و میسوزد و یا بر روی شی برنده رفته و زخم میشود.

اختلالات اعصاب در پای افراد دیابتی میتواند در بلند مدت موجب فلج شدن عضلات کف پا شده و این فلجی موجب تغییر شکلی های مختلفی در پا میشود. تغییر شکل یافتن پا به نوبه خود موجب میشود در موقع راه رفتن به قسمت های خاصی از کف پا فشارهای بیشتری وارد شود و این فشارها زمینه را برای بروز زخم فشاری فراهم میکنند.

اختلالات بینایی هم که از عوارض دیابت است میتواند به ایجاد این عارضه کمک کند. دید کم موجب میشود بیمار نتواند بخوبی جلوی پای خود را ببیند و پا را در موقعیت های نامناسب قرار میدهد که این موضوع احتمال آسیب دیدن پا را بیشتر میکند.

تمام این موارد دست به دست هم میدهند تا موجب شوند کف پای بیمار زخم های شدید و مقاوم به درمانی پیدا کند. زخم پای دیابتی در حدود 7-5 درصد افراد مبتلا به دیابت ایجاد میشود. این زخم ها در نهایت موجب قطع عضو در 5-0.5 درصد افراد دیابتی میگردند.

عفونت کف پای این بیماران در ابتدا محدود به پوست است ولی بعد از مدتی به بافت های عمقی و استخوان های کف پا هم سرایت کرده موجب عفونت استخوان یا استئومیلیت میشوند. در عفونت پای این بیماران بیش از یک میکروب فعالیت دارند ولی شایعترین آنها استافیلوکوک طلایی است.

 مدیر آموزش بنیاد دیابت دیابت و عفونت ها بسیار مهم تلقی کرده و گفت: 

شیوع عفونت‌های ادراری در خانم‌های دیابتی بیشتر از خانم های غیردیابتی است.این میزان شیوع وقتی افزایش چشم‌گیری دارد که طول مدت دیابت نیز بیشتر باشد.ضمنا اگر قند خون افراد دیابتی (چه خانم و چه آقا) کنترل نشده باشد، علاوه بر افزایش شیوع، شدت عفونت ادراری نیز بیشتر می‌شود.

افراد دیابتی نسبت به غیردیابتی‌ها، بیشتر به عفونت‌های ادراری بدون علامت مبتلا می‌شوند، یعنی با اینکه آزمایش کشت ادرارشان مثبت شده(نشان می دهد عفونت دارند)، ولی خود شخص علامت‌هایی مثل سوزش ادرار، تکرر ادرار، تب و درد در ناحیه پایین شکم ندارد.

ایشان میزان شیوع عفونت های ادراری در زنان غیر دیابتی و دیابتی را اینگونه بیان کرد :

زنان غیر دیابتی =>  6 درصد افراد مبتلا به عفونت ادراری بدون علامت

زنان دیابتی =>   18 درصد افراد مبتلا به عفونت ادراری بدون علامت

وی همچنین افزود : مراقب های بهداشت فردی به دلیل اینکه دومین مشکلی که در دیابتی‌ها ایجاد می‌شود مشکلات عفونت های تناسلی است بسیار پر اهمیت است مراقبت نکردن و عدم رعایت موازین بهداشتی منجر به عفونت و در صورت عدم پیگیری و مراجعه به موقع به پزشک و به اتمام نرسیدن مراحل درمان مختل شدن کار سیستم عصبی خودکار مثانه را به دنبال دارداین سیستم، مثانه و مجاری ادراری را عصب می‌دهد و در حس پُر شدن مثانه و تخلیه ادرار نقش داردوقتی این سیستم مهم مختل شود، فرد با اینکه مثانه‌اش پُر است، اما احساس ادرار کمتری می‌کند و دیرتر مثانه را تخلیه می کندبه مرور زمان تخلیه مثانه هم دچار مشکل می‌شود، چون عضلات مثانه به خوبی نمی‌توانند منقبض شوند و حتی پس از تخلیه ادرار نیز، ادرار زیادی در مثانه باقی می‌ماند، ولی فرد دیابتی آن را حس نمی‌کند.

دکتر رجب پور علایم هشدار دهنده عفونت با دیابت را اینگونه بیان نموده و تاکید اگر هر یک از علایم ذیل را داشته باشید، با پزشک خود بلافاصله تماس حاصل نمایید:

*  تب بالاتر از ۱۰۱ درجه فارنهایت (۳۸/۳ سانتیگراد)

* تعریق یا لرز

*  راش پوستی

* درد، تندردی ، قرمزی یا تورم

* زخم قرمز، گرم یا حاوی ترشح

*  تهوع، استفراغ یا اسهال

*  خارش واژن

*  ادرار خونی، تیره و یا بد بو

* گلودرد، احساس خراش در گلو یا درد به هنگام بلع

* زخم یا بریدگی‌هایی که بهبود نمی‌یابند.

* سرفه مداوم، خشک یا مرطوبی که بیش از دو روز به طول بکشد

*  ضایعات سفید به شکل Patch در دهان یا روی زبان شما

*  علایم شبیه انفولانزا (لرز، درد، سردرد، خستگی) یا به طور معمول احساس

*   اشکال در ادرار کردن، درد یا سوزش، احساس فوریت در ادرار و ادرار کردن به طور متناوب  

مدیر آموزش بنیاد دیابت ضمن بیان آمارهای رسمی در این زمینه گفت: 

بسیاری از عفونت‌های فردی در افراد مبتلا به دیابت شایع‌تر هستند از جمله ذات‌الریه ناشی از میکروب‌های مشخص، عفونت کلیه ها، عفونت‌های بافت نرم از جمله پای دیابتی، التهاب پلانتار نکروزان و مخاطی عفونت کاندیدا.

برخی دیگر به طور انحصاری در بیماران دیابتی رخ می‌دهد :

عفونت گوش

 عفونت مهاجم (بدخیم) التهاب گوش خارجی، موکورمایکوز رینوسربرال و کوله سیستیت و پیلونفریت امفیزماتو. بعضی از عفونت‌ها در نتیجه شدت افزایش در بیماران دیابتی رخ داده و با افزایش عوارض همراه است.

چند عامل عملکرد سیستم ایمنی بدن مربوط به این افزایش خطر است : عملکرد نوتروفیلها، کموتاکسی و فاگوسیتوز به خطر افتادن سیستم‌های آنتی اکسیدانی درگیر در فعالیت در قسمت باکتریوسیدال این اختلالات توسط هیپرگلیسمی و اسیدمی تشدید می‌یابد.

عفونت های سر و گردن

در منطقه سر و گردن عفونت با میزان بالای از عوارض و مرگ و میر همراه است. اوتیت یانی بدخیم وموکور مایکوزی رینوسربرال تقریباً به طور انحصاری در بیماران دیابتی دیده می‌شود.

عفونت ریوی به طور کلی هرگونه عفونت تنفسی در بیماران دیابتی با افزایش مرگ و میر همراه است. در افراد دیابتی ۴ برابر بیشتر احتمال مرگ ناشی از پنومونی نسبت به افراد غیردیابتی وجود دارد.

عفونت ادراری تناسلی

باکتریوری بدون علامت (وجود باکتری در ادرار) تعریف شده ۳ برابر بیشتر در میان افراد دیابتی نسبت به  افراد غیر دیابتی شایع‌تر است. با این حال دیابت نشانه‌ای برای غربالگری برای درمان باکتریوری بدون علامت نمی‌باشد. نشانه و علایم التهاب مثانه در بیمار دیابتی مشابه بیماران غیردیابتی می‌باشد. با این حال به دلیل شیوع بالای عفونت مجاری ادراری (UTT)  فوقانی غیر قابل تصور در افراد دیابتیک توصیه به در نظر گرفتن درمان ۷ تا۱۴ روزه با آنتی‌بیوتیک می‌‌شود.

عفونت شکم

اگرچه احتمالاً کوله سیستیت (عفونت کیسه صفرا) در دیابتی‌ها نسبت به جمعیت عادی جامعه شایعتر نیست اما عفونت‌های شدید و کشنده بخصوص همراه با ارگانیسم‌های تشکیل دهنده گاز (با سیل‌های گرم منفی و بی‌هوازی) بسیار شایعتر است. تظاهرات بالینی اولیه مشابه کسانی که کوله سیستیت حاد بواسطه سنگهای صفراوی دارند در ۵۰% بیماران وجود دارد. کریپتوس در معاینه شکم ممکن است وجود داشته باشد اما علایم بالینی پرتیونیت ممکن است غایب باشد. حتی با کوله سیستکتومی و آنتی بیوتیک وسیع الطیف این عفونت بدخیم با گانگرن و سوراخ شدن همراه بوده و مرگ و میر ۱۵% می‌باشد.

پوست و عفونت بافت نرم

بنظر می‌رسد در بیماران دیابتی عفونت‌های پوستی اغلب نسبت به همتایان غیر دیابتی شایعتر است. نوروپاتی حسی، بیماری عروقی اترواسکلروتیک و قند خون بالا بیماران دیابتی را به عفونت‌های پوست و عفونت‌های بافت نرم مستعد می‌کند

وی در پایان خاطر نشان کرد در بسیاری از عفونت‌های وابسته به دیابت، کنترل قند خون نقش مهمی ایفا می‌کند. اقدامات برای جلوگیری از عفونت در بیماران دیابتی باید هر لحظه درنظر گرفته شود و هر زمانی که عفونت رخ می‌دهد الگوی مقاومت باید در نظر گرفته شود.

در حاشیه این همایش غربالگری دیابت و کنترل قند خون به صورت رایگان انجام شد.           

 

----------------------------------------------------------------------------------------------

بنیاد بین المللی پیشگیری و کنترل دیابت ایرانیان 

سلسله همایش های آموزشی پیشگیری و کنترل دیابت

چهارشنبه 27 مرداد 1397




بازگشت




           


  • دفتر مرکزی: مشهد- بلوار سجاد- مقابل خیابان میلاد- پلاک 56
  • صندوق پستی : 558-91865
  • کد پستی : 9186694748
  • تلفکس : 1-37650400-051
  • ایمیل : info@diabetf.com